138% meer gemelde CVE's per dag in 2026 dan vorig jaar.Nieuw: altijd actieve Fixboxes. Kwetsbare afhankelijkheden, gefixt en geverifieerd.

Beveiligingstests

Penetratietesten

Een penetratietest, of pentest, is een geautoriseerde aanval op uw eigen systemen. Een tester, en tegenwoordig vaak een AI-agent, probeert binnen te komen zoals een echte aanvaller dat zou doen, binnen een afgesproken scope en tijd, en rapporteert wat werkte. Zo ziet u welke zwakke plekken echt te misbruiken zijn, niet alleen welke er zouden kunnen bestaan. Een pentest test het systeem ook zoals het er op de dag van de test bij staat, en daar zit zijn blinde vlek.

Bijgewerkt op

Wat een penetratietest is

Een pentest beantwoordt één vraag: kan een aanvaller binnenkomen, en hoe ver komt hij dan? Anders dan een kwetsbaarheidsanalyse, die bekende zwakke plekken opsomt, probeert een pentest ze te misbruiken, koppelt ze aan elkaar en toont de impact aan met bewijs. Elke test heeft schriftelijke toestemming nodig van de eigenaar van de systemen. Zonder die toestemming is dezelfde activiteit een aanval.

Soorten penetratietesten

Soort Wat er wordt aangevallen
Extern netwerk Alles wat vanaf internet bereikbaar is: blootgestelde hosts, diensten, VPN's en mail
Intern netwerk Wat een aanvaller van binnenuit kan doen, na het phishen van een laptop of het inpluggen op het kantoornetwerk
Webapplicatie Inloggen, sessies, toegangscontrole, injectie en de bedrijfslogica van de applicatie
API Authenticatie, autorisatie per object en per rol, verwerking van invoer en rate limits
Mobiele app De app op het apparaat, de lokale opslag en de backend waarmee hij communiceert
Cloud Identiteiten, rechten, opslag en de configuratie van AWS, Azure of Google Cloud
IoT en embedded Firmware, hardware-debugpoorten, radioprotocollen en het updatemechanisme. Zie IoT-penetratietesten
Social engineering Mensen: phishing, telefonische voorwendsels en fysieke toegang

Intern vs extern: een externe test begint vanaf internet zonder toegang, een interne test vanaf een steunpunt binnen het netwerk. De meeste programma's hebben beide nodig, omdat veel inbraken buiten beginnen en binnen hun schade aanrichten.

Black, grey en white box: een black-boxtester krijgt alleen een doelwit, een white-boxtester krijgt broncode, architectuur en inloggegevens, en een grey-boxtester krijgt van beide iets. Grey en white box vinden meer in hetzelfde aantal dagen, omdat de tester minder tijd aan verkenning besteedt.

Methodiek van penetratietesten

  1. Scope en rules of engagement. Wat mag worden aangevallen, wanneer, van waaruit, en wat verboden terrein is.
  2. Verkenning. De doelwitten in kaart brengen: hosts, endpoints, technologieën en mensen.
  3. Scannen en enumeratie. Mogelijke zwakke plekken vinden met tools en met de hand.
  4. Exploitatie. Aantonen welke zwakke plekken echt werken, en ze aan elkaar koppelen.
  5. Post-exploitatie. De impact laten zien: bereikte data, verkregen rechten, systemen waar de aanval naar doorstootte.
  6. Rapportage. Bevindingen met ernst, bewijs en oplossingen. Zie hoe u een pentestrapport leest en opbouwt.
  7. Hertest. Bevestigen dat de oplossingen standhouden.

Testers volgen meestal een gepubliceerde methode, zoals de OWASP Web Security Testing Guide voor webapplicaties, de Penetration Testing Execution Standard of NIST SP 800-115, zodat resultaten van test tot test te vergelijken zijn.

AI-penetratietesten

AI-agents voeren nu grote delen van een pentest zelfstandig uit: ze brengen een applicatie in kaart, vormen hypotheses, proberen exploits en controleren of die werkten. Ze zijn snel, goedkoop per run en kunnen na elke release testen in plaats van één keer per jaar. Ze zijn zwakker in bedrijfslogica, in het inschatten van de echte impact en in weten wanneer ze moeten stoppen, dus de meeste teams combineren ze met een menselijke tester. Zie AI-penetratietesten voor hoe het werkt en waar het tekortschiet.

Mens of AI, een pentest valt het draaiende systeem aan. Dat is zijn kracht, en het is ook waarom hij het hieronder beschreven deel mist.

Wat een pentest niet test: de build

Een pentest bekijkt het uitgerolde systeem op de dag van de test. Hij kijkt niet naar hoe dat systeem is gebouwd, en hij ziet niet wat er na de test verandert.

  • Afhankelijkheden veranderen elke week. De release die u de week na een pentest levert, kan andere pakketversies binnenhalen dan de geteste. Een schoon rapport zegt daar niets over.
  • Sommige aanvallen raken de draaiende app nooit. Recente aanvallen op de softwareketen draaiden in buildpipelines: het installatiescript van een gecompromitteerd pakket of een vergiftigde CI-action leest de secrets van de build en stuurt ze naar buiten. Het productiesysteem ziet er voor elke tester schoon uit, omdat de schade in CI is ontstaan.
  • Verborgen afhankelijkheden. Code die tijdens de build door install-hooks of buildscripts wordt gedownload, staat in geen enkele lockfile. Een tester die uitgaat van het draaiende systeem of de repository kan die code niet opsommen.
  • Nieuwe kwetsbaarheden. Een component die in maart slaagde, kan in april een kritieke CVE hebben. Het pentestrapport werkt zichzelf niet bij.

Hoe vaak een penetratietest nodig is

Eén keer per jaar en na elke belangrijke wijziging is de gangbare basis, en dat is wat PCI DSS vraagt. Teams die dagelijks leveren, voegen tussen de jaarlijkse tests geautomatiseerde tests of AI-tests toe. Zie eisen voor penetratietesten per kader voor SOC 2, ISO 27001, PCI DSS, de AVG en de Cyber Resilience Act.

Een beleid voor penetratietesten

Een kort, schriftelijk beleid houdt tests consistent en auditors tevreden. Het moet vastleggen:

  • welke systemen worden getest, en hoe vaak;
  • wie ze mag testen: eigen medewerkers, een extern bureau of een AI-tool, en hoe onafhankelijk die moeten zijn;
  • wie voor elke test de toestemming en de rules of engagement ondertekent;
  • hoe bevindingen worden beoordeeld, wie eigenaar is van elke oplossing en welke deadline per ernst geldt;
  • wanneer een hertest nodig is, waar rapporten worden bewaard en wie ze mag inzien.

De tijd tussen pentests afdekken

CRACI voert geen penetratietesten uit. Het dekt af wat een pentest laat liggen. CRACI draait uw GitHub Actions-jobs op eigen runners en legt elk pakket vast dat een build binnenhaalt, inclusief de verborgen afhankelijkheden die in geen enkele lockfile staan. U krijgt een SBOM van elke release, de SBOM's worden opnieuw gecontroleerd zodra er nieuwe kwetsbaarheden worden gepubliceerd, en de buildgeschiedenis laat zien welke releases een kwetsbaar pakket bevatten. Een egressbeleid voorkomt dat een build verbinding maakt met hosts die hij niet nodig heeft, zodat een gecompromitteerde afhankelijkheid uw secrets niet naar buiten kan sturen, zelfs niet bij een aanval die nog niemand eerder heeft gezien.

Geef de SBOM ook aan uw tester: een grey-boxtester die elk component kent, besteedt minder van het budget aan verkenning.

Penetratietesten: veelgestelde vragen

Wat is een penetratietest?

Een geautoriseerde, gesimuleerde aanval op uw eigen systemen die binnen een afgesproken scope zwakke plekken probeert te misbruiken zoals een echte aanvaller, en met bewijs en oplossingen rapporteert wat werkte.

Wat is het verschil tussen een pentest en een kwetsbaarheidsscan?

Een scan somt bekende zwakke plekken automatisch op. Een pentest probeert ze te misbruiken, koppelt ze aan elkaar en toont de impact aan. Scans zijn goedkoop en frequent; pentests gaan dieper en zijn minder frequent.

Hoe lang duurt een penetratietest?

Van een paar dagen voor een kleine webapplicatie tot enkele weken voor een groot netwerk of een platform met meerdere rollen. Rapportage en de hertest komen daar nog bij.

Kan AI pentesters vervangen?

Nog niet. AI-agents vinden veel gangbare zwakke plekken snel en kunnen na elke release testen, maar mensen zijn nog beter in bedrijfslogica, het inschatten van impact en complexe ketens. De meeste teams gebruiken beide.

Hoe vaak moet u een penetratietest laten doen?

Minstens één keer per jaar en na belangrijke wijzigingen. Teams die vaak releasen, voegen daartussen geautomatiseerde tests of AI-tests toe.

Vindt een penetratietest aanvallen op de softwareketen?

Zelden. Een pentest valt het draaiende systeem aan, terwijl aanvallen op de softwareketen vaak tijdens de build plaatsvinden en productie er normaal laten uitzien. Vastleggen wat elke build binnenhaalt, dicht dat gat.

Dek af wat er tussen pentests gebeurt

Leg elk pakket vast dat uw builds binnenhalen en volg nieuwe kwetsbaarheden in elke release, elke dag.

Demo boeken